99% van de slachtoffers van clusterbommen zijn burgers

  • Een ontmijningsteam vertrekt naar een gebied dat bezaaid ligt met clustermunitie.
  • Een medewerker van Handicap International in Irak toont aan de opzittenden van een bus hoe ze explosieven kunnen herkennen.

De Cluster Munition Monitor, die dit jaar zijn 10e verjaardag viert, bracht vandaag zijn verslag uit en maakt in 2017 gewag van 289 slachtoffers van clusterwapens, waarvan 187 uit Syrië. In 99% van de opgetekende gevallen ging het om burgers.

De Cluster Munition Monitor 2018 maakt de balans op van de toepassing van het Verdrag van Oslo tussen januari en december 2017. Dat verdrag verbiedt het gebruik, de productie, het vervoer en de opslag van clustermunitie. De clusterbom, die soms honderden kleinere bommen bevat, komt op de grond terecht, waardoor het niet in staat is onderscheid te maken tussen militaire of civiele doelen.

289 slachtoffers in 2017

In 2017 maakten clusterwapens elke dag 289 nieuwe slachtoffers. In 2016 waren dat er 971. Ondanks een grote daling van het aantal slachtoffers tegenover 2016, blijven de cijfers zorgwekkend. 99% van de slachtoffers waren burgers en in 65% van de opgetekende gevallen ging het om burgers uit Syrië. Sinds midden 2012 worden clusterwapens continu ingezet in het Syrische conflict.

Tikkende tijdbommen

Maar liefst 40% van de clustermunitie komt niet tot ontploffing bij impact, waardoor de resten net zo gevaarlijk worden als antipersoonsmijnen en hele gebieden onbewoonbaar worden. Een derde van de opgetekende ongevallen vond plaats in Laos (32 slachtoffers), het land waar nog de meeste clustermunitie ligt. 62% van de slachtoffers van niet-ontplofte bommen waren kinderen.

Het Verdrag van Oslo, dat sinds 1 augustus 2010 van kracht is, telt inmiddels 142 lidstaten. 35 partijen hebben samen al 1,4 miljoen voorraden van clusterwapens vernietigd, goed voor 177 miljoen stuks clustermunitie. In 2017 werd 93 km² (de grootte van Hasselt) ontmijnd en werden 153 000 clusterbommen vernietigd. In totaal zijn 26 landen en drie territoria nog besmet met clusterwapens.

Het Verdrag tegen clusterbommen werkt

“In de tien jaar nadat het Verdrag inzake het Verbod op clusterbommen van kracht werd, is er aanzienlijke vooruitgang geboekt bij het ruimen van die wapens. Toch blijft er nog veel werk te doen,” benadrukt Alma Al-Osta, advocacyverantwoordelijke voor Handicap International in Brussel. "We moeten alles in het werk stellen om op termijn het gebruik van deze wapens in conflictgebieden de wereld uit te helpen."

Van 3 tot 5 september komen de lidstaten van het Verdrag van Oslo bijeen in Genève. Handicap International roept daarom de staten en strijdende partijen op om onmiddellijk af te zien van elk gebruik van clustermunitie.