Erkenning van de rechten van personen met een handicap bij gewapende conflicten

  • Een oudere man zit in een rolstoel in een vluchtelingenkamp in Irak, een andere man staat achter de rolstoel.

Voor het eerst heeft de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties een resolutie aangenomen over mensen met een handicap in gewapende conflicten. Dit is een historische verbetering voor mensen met een handicap, die bijzonder kwetsbaar zijn in crisissituaties en vaak vergeten worden bij humanitaire hulpverlening.

In de VN-resolutie staat dat de gevolgen van conflicten voor mensen met een handicap bijzonder ernstig zijn. Alle partijen moeten bij een conflict burgers, met inbegrip van personen met een handicap, beschermen tegen de gevolgen van oorlog. Humanitaire organisaties moeten bij het definiëren van humanitaire hulp rekening houden met de behoeften van personen met een handicap en hun waarnemingen.

Risicopersonen

"Deze resolutie is een stap voorwaarts voor mensen met een handicap die vooral tijdens conflicten gevaar lopen en die soms onbedoeld worden uitgesloten door humanitaire organisaties. Alle burgers, waaronder personen met een handicap, moeten tijdens de vijandelijkheden worden beschermd. We moeten de moeilijkheden verminderen waarmee mensen met een handicap worden geconfronteerd wanneer ze op de vlucht zijn voor de gevechten, bescherming zoeken tegen geweld en toegang krijgen tot humanitaire diensten", zegt Elena Bertozzi, advocacyverantwoordelijke bij Handicap International (HI).

Gewelddadigheden tijdens conflicten hebben rampzalige gevolgen voor mensen met een handicap; ze veroorzaken ook verwondingen die kunnen leiden tot nieuwe handicaps. Een studie van HI en iMMMAP toont aan dat meer dan 60% van de Syrische vluchtelingenfamilies een gehandicapte persoon telt en dat één vijfde van de vluchtelingen in Libanon en Jordanië een handicap heeft.

Oorlog veroorzaakt handicaps

Meer dan 1,3 miljoen mensen met humanitaire behoeften in Syrië leven met een handicap en dit aantal blijft toenemen. Volgens een recente evaluatie in West-Aleppo, Idleb en Raqqqa heeft 30% van de volwassenen in het noorden van Syrië een handicap, tweemaal zo veel als het wereldwijde gemiddelde (15%). Veel nieuwe gevallen van conflictgerelateerde en niet-conflictgerelateerde trauma's resulteren in duizenden handicaps per maand die langdurige fysieke revalidatiezorg vereisen.  

Een andere studie die in december 2018 door ngo's en de Verenigde Naties is uitgevoerd over de toegang tot gezondheidszorg in het noorden van Syrië, heeft uitgewezen dat de oorzaak van handicaps varieert, zo is 56% van de handicapsin Idleb gerelateerd aan oorlogsverwondingen, waar dat in Ar-Raqqa 11% is. Meer dan 95% van de respondenten gaf aan dat hun letsel bijdroeg had bijgedragen aan hun handicap.

Psychologisch leed

In Jordanië heeft 80% van de door explosieve wapens gewonde Syriërs tekenen van grote psychische nood uitgedrukt, 66% van hen kan geen essentiële dagelijkse activiteiten uitvoeren vanwege gevoelens van angst, woede, vermoeidheid, desinteresse en wanhoop. 65% was zo overstuur dat ze plaatsen, mensen, gesprekken of activiteiten vermijden die hen herinneren aan deze traumatische gebeurtenis.

Een charter over de inclusie van personen met een handicap bij humanitaire hulpverlening

In mei 2016 lanceerden HI en verschillende partnerorganisaties een Charter over de inclusie van mensen met een handicap bij humanitaire hulpverlening. Het is goedgekeurd door meer dan 220 staten, ngo's en gehandicaptenorganisaties, internationale instellingen, VN-organisaties, lidstaten en donoren. Handicap International roept op tot verdere mobilisatie om integratie te realiseren voor alle mensen met een handicap die in crisissituaties leven.

"Staten en humanitaire organisaties moeten luisteren naar mensen met een handicap en rekening houden met hun behoeften, bijvoorbeeld op het gebied van toegankelijkheid, bij het lanceren van wederopbouwplannen na een conflict...... ", zegt Elena.