Wat je moet weten over de voedselcrisis

  • Een hulpverlener van Handicap International drukt met zijn handen op de borstkas van een baby terwijl een jonge vrouw toekijkt
    Kinesitherapie voor ondervoed kind. © H. Maesen / Handicap International

Xavier Duvauchelle, verantwoordelijke voor de acties van Handicap International in Oost-Afrika, beantwoordt vijf pertinente vragen over de voedselcrisis die Oost-Afrika, Nigeria en Jemen in zijn greep heeft.

1. De VN benadrukken dat de crisis ongeziene proporties aanneemt. Hoe erg is de situatie?

Xavier Duvauchelle: “Hoe hard de mensen in de regio lijden is momenteel moeilijk te zeggen. Maar er zijn in elk geval 20 miljoen mensen in Zuid-Soedan, Somalië, Jemen en Nigeria voor wie de voedselonzekerheid een kritiek niveau bereikt. Dat is zowat twee keer de Belgische bevolking, een schrikwekkend cijfer! Al maanden is het voor hen een hele uitdaging om voedsel te vinden voor zichzelf en hun omgeving. Er al zijn gebieden waar mensen sterven van de honger en verwante ziektes.

Onze teams in Oost-Afrika maken zich echt zorgen. We herinneren ons nog de voedselcrisis van 2011, die 271.000 levens eiste. De jongste statistieken en onze eigen ervaring op het terrein wijzen erop dat we nu voor een nog veel grotere ramp staan. Als er niet snel drastisch wordt ingegrepen, stevenen we regelrecht af op een humanitaire ramp met proporties die we de laatste 70 jaar niet meer hebben meegemaakt.”

2. Is louter voedsel verdelen genoeg om deze crisis te bedwingen?

Xavier Duvauchelle: “Voldoende voedsel verzekeren is belangrijk, maar de meest kwetsbare mensen hebben nog andere problemen. Neem nu bejaarden, personen met een fysieke of een mentale handicap, kinderen en zwangere vrouwen: voor hen is het erg moeilijk om hun huis te verlaten en lange afstanden af te leggen naar voedsel- en waterverdeelpunten. De kans is ook groot dat ze afgezonderd raken van de mensen in hun gemeenschap die weten hoe hen te verzorgen. En als ze dan op een veilige plaats zijn toegekomen, kunnen ze niet lang in de rij staan voor voedselhulp of om water op te pompen en te dragen.

Handicap International heeft een grote expertise omtrent deze specifieke behoeften van kwetsbare mensen in crisissituaties. We delen onze expertise met humanitaire partners die de noodhulpactie coördineren. Zo verzekeren we dat waterpunten toegankelijk zijn voor mensen met een beperkte mobiliteit, door bijvoorbeeld hellingen te voorzien. We geven ook opleidingen aan hulpverleners, zodat ze de specifieke behoeften leren herkennen en ondersteunen. Het is essentieel dat de mensen die het grootste risico lopen, niet worden vergeten of achtergelaten.”

3. Wat zijn de prioriteiten met 20 miljoen mensenlevens die op het spel staan?

Xavier Duvauchelle: “De behoeften en uitdagingen variëren sterk per land en regio. We evalueren daarom altijd onze interventies in functie van de grootste behoeften en in coördinatie met andere hulporganisaties. Zo stelden we de afgelopen maanden een nooit eerder geziene stijging vast in het aantal Zuid-Soedanezen die naar Noord-Oeganda en West-Ethiopië vluchten.

Daarbij zijn we vooral bezorgd om het aantal kinderen jonger dan vijf jaar, die met ernstige, acute ondervoeding aankomen. Ze lopen een extreem hoog risico op infecties en hun cognitieve ontwikkeling wordt bedreigd. We zoeken dringend financiering om in die regio een programma op te starten voor de stimulering van de fysieke ontwikkeling via kinesitherapie. We willen speciaal opgeleide kinesitherapeuten inzetten, die werken aan de zijde van andere medische deskundigen, om iedere baby en ieder kind de meeste kans te geven om te overleven en om hun verdere levenskwaliteit te verbeteren.”

4. Hoe verloopt de noodhulpactie in Zuid-Soedan, waar Handicap International één van de weinige ngo’s is?

Xavier Duvauchelle: “De situatie in Zuid-Soedan is momenteel extreem gevaarlijk. Alle humanitaire organisaties moeten enorme veiligheidsproblemen trotseren om de mensen in nood te bereiken. De wegen zijn in sommige gevallen onberijdbaar en gewapende groeperingen vormen een reële bedreiging.

Om te kunnen reageren op de steeds veranderende situatie en om zo veel mogelijk gebieden te kunnen bereiken, heeft Handicap International een ‘vliegend team’ ingezet met o.a. kinesisten en psychosociaal deskundigen. Zij bezoeken ontheemdenkampen en werken samen met andere organisaties.  Ze slagen erin om mensen in nood te bereiken en hen in contact te brengen met de juiste hulpverleners. Ze delen ook mobiliteitshulpmiddelen uit en verzekeren een eerlijke toegang tot voedsel, water en gezondheidszorg.

5. Hoe verwacht je dat de crisis zal evolueren?

Xavier Duvauchelle: “Het ziet ernaar uit dat de situatie de komende maanden nog zal verslechteren. Om te beginnen is het tweede regenseizoen in de regio van de Hoorn van Afrika met enkele weken vertraging gestart. Er lijkt niet genoeg regen te zullen vallen om voldoende voedsel te produceren.

Ten tweede zijn er de conflicten in de regio, die één van de grote oorzaken zijn van het voedseltekort. Honderdduizenden mensen in Zuid-Soedan, Somalië en Nigeria moesten hun land, dieren en werk achterlaten terwijl ze op de vlucht sloegen voor geweld. Ze hebben de middelen niet meer om hun eigen voedsel te produceren, noch om een inkomen te verdienen waarmee ze voedsel kunnen kopen. Jammer genoeg wijst alles erop dat deze conflicten niet snel zullen opgelost raken. Dat betekent dus dat nog meer mensen op de vlucht zullen slaan en op zoek gaan naar voedsel. In Oeganda verwachten we bijvoorbeeld tegen eind 2017 zowat één miljoen vluchtelingen uit Zuid-Soedan.

Ten slotte komt ook de internationale respons traag op gang, wat de situatie ook verergert. We zien dit al maandenlang aankomen en we kennen de risico’s. Maar de crisis kreeg lange tijd weinig aandacht. De VN hebben in maart een oproep gedaan om $ 4,4 miljard in te zamelen, maar tot nu is daarvan slechts 21% binnen. Dit is niet zomaar een politiek probleem of ver van ons bed: zonder dit geld voor noodhulp zullen mensen sterven, duizenden en duizenden.”

Zorg ervoor dat de meest kwetsbare mensen niet vergeten worden bij deze hongersnood. Klik hier en doe vandaag nog een gift.