Minstens 30 jaar om Syrië te ontmijnen

Brussel, 14 maart 2016 – Het conflict in Syrië, dat morgen vijf jaar aan de gang is, bereikt een ongezien niveau van geweld op burgers. Het gebruik van explosieve wapens is hiervan de belangrijkste oorzaak. Volgens een rapport van Handicap International over het Syrië-conflict worden 75% van de explosieve wapens in dichtbevolkte woongebieden gebruikt. De organisatie maakt zich ook zorgen om de grote hoeveelheid niet-ontplofte wapens die er zal achterblijven en vreest dat het minstens 30 jaar zal duren voor Syrië weer veilig is

In Syrië en haar buurlanden zetten de teams van Handicap International zich al vijf jaar in voor gewonden, ontheemden en vluchtelingen. Volgens het rapport “The Use of Explosive Weapons in Syria: A Time Bomb in the Making”, dat de organisatie in mei 2015 publiceerde, zijn explosieve wapens verantwoordelijk voor vier op de vijf ongevallen die de teams registreerden. Het rapport maakt ook duidelijk dat de explosieve wapens in 75% van de gevallen in dichtbevolkte woongebieden worden gebruikt.

Handicap International was nooit eerder getuige van een dergelijk niveau van vernieling. Emmanuel Sauvage, regionaal coördinator ontmijning, werkt vanuit Amman (Jordanië) en zag in zijn jarenlange carrière niets van die omvang. “Volledige steden zijn weggeveegd en basisinfrasctructuren zoals scholen en ziekenhuizen liggen helemaal in puin. De fysieke en psychologische gevolgen op de burgerbevolking zijn onbeschrijfelijk en werkelijk ongezien.”

Sauvage waarschuwt voor de gevolgen op lange termijn. “Twintig jaar na de oorlog in Bosnië-Herzegovina is nog maar de helft van het ontmijningswerk achter de rug. Als je ziet hoeveel erger Syrië eraan toe is, dan mag minstens 30 jaar rekenen voor het land ontmijnd en weer veilig is. En dat is dan nog op voorwaarde dat de wapens vandaag zouden zwijgen. ”

Vorig jaar konden de teams van Handicap International in één bevrijde stad, Kobani, vaststellen hoe zwaar de ‘vervuiling’ is. Toen vonden ze in het stadscentrum tien achtergebleven explosieven per vierkante meter. Ongezien in het dertig jaar bestaan van Handicap International. De teams constateerden dat ongeveer 80% van de gebouwen was verwoest en dat er duizend bomkraters waren, waarvan sommigen meer dan tien meter breed.

Schending humanitair recht

“In Syrië worden het Internationaal Humanitair Recht en de humanitaire basisprincipes systematisch geschonden”, benadrukt Anne Héry, hoofd van de afdeling advocacy bij Handicap International. “Er wordt gestreden met verboden wapens zoals landmijnen en clusterbommen. Daarnaast worden zware explosieve wapens losgelaten op woongebieden, zonder rekening te houden met burgers. Explosieve wapens barsten in scherven uiteen of verplaatsen de lucht met grote druk. Op die manier maken ze dodelijke of complexe verwondingen aan het lichaam.”

“De internationale gemeenschap moet deze praktijken met klem veroordelen.”

Handicap International vraagt de internationale donoren om, zodra het conflict eindigt, voldoende geld en middelen te voorzien om Syrië te ontmijnen, de achtergebleven explosieven op te ruimen en weer veilig te maken. De organisatie maakte zelf al een kwart miljoen Syriërs vertrouwd met de gevaren die hen opwachten eens ze terugkeren, dit via sensibilisering.

Handicap International hielp in het kader van het Syrië-conflict meer dan 600.000 mensen. Een deel van de activiteiten focust op het verzorgen van gewonden en het voorkomen van permanente handicaps: 6.000 mensen kregen een prothese of orthese, 60.000 gewonden genoten revalidatiesessies en 80.000 personen kregen loophulp (krukken, rolstoelen).