Vervoer van humanitaire goederen naar Rutshuru, 14 februari 2024 | © HI
Sinds november 2023 zijn de gevechten tussen het Congolese regeringsleger en de rebellenbeweging M23 opnieuw toegenomen. Ondertussen hebben ze catastrofale proporties aangenomen in het gebied Masisi (met de steden Mweso en Katsiru) en, meer recent, rond de stad Sake, op slechts 25 kilometer van de stad Goma. Eind 2023 telde de Democratische Republiek Congo al bijna 7 miljoen ontheemden. Een meerderheid van hen is afkomstig uit de oostelijke provincies van het land.
Zware artillerie en mortieren hebben ondertussen grote schade aangericht in dichtbevolkte gebieden, onder meer in de buitenwijken van Goma. Door het escalerende geweld en de onveiligheid in Noord-Kivu neemt de humanitaire nood van de bevolking met de dag toe. Ziekenhuizen, scholen en ontheemdenkampen zijn een direct doelwit, honderden mensen zijn al gedood. Door het buitensporige geweld zijn sinds het begin van het jaar nog eens 215.000 mensen op de vlucht geslagen, naast de 500.000 mensen die al ontheemd waren in de regio rond Goma. Op dit moment hebben 2,6 miljoen mensen humanitaire hulp nodig in provincie Noord-Kivu.
In deze context zijn vooral de humanitaire noden van bevolkingsgroepen die geen onderdak, bron van inkomsten of toegang tot gezondheidszorg meer hebben, enorm groot . Het geweld zorgt ervoor dat een aantal hoofdwegen niet meer bruikbaar zijn waardoor de toegang van humanitaire hulp tot de ontheemde bevolking wordt bemoeilijkt.
"Sommige wegen worden regelmatig geblokkeerd door gevechten tussen beide partijen, waardoor de toegang voor humanitaire hulpverleners wordt belemmerd en burgers worden afgesneden van essentiële hulp. Honderdduizenden mensen hebben dringend nood aan water, voedsel, medicijnen en gezondheidszorg", zegt Olivier Terzolo, directeur van Handicap International DR Congo
Dringende humanitaire hulp bieden
Door deze uitbarsting van geweld moest Handicap International een deel van haar activiteiten in Mweso en Sake opschorten om haar teams te evacueren en zo in veiligheid te brengen. De organisatie gaat wel door met het bieden van revalidatiezorg in combinatie met mentale gezondheidszorg in verschillende ontheemdenkampen rond de stad Goma, waar momenteel honderdduizenden mensen verblijven. Er worden ook mobiliteitshulpmiddelen (zoals rolstoelen, krukken,...) verdeeld en aan patiënten en hun families worden kinesitherapeutische oefeningen aangeleerd zodat ze zelfstandig hun revalidatieproces kunnen verderzetten.
"Veel ontheemden zijn slachtoffer geweest van geweld en hebben voor of tijdens hun vlucht traumatische gebeurtenissen meegemaakt. Wanneer ze in de kampen aankomen, hebben ze zorg en psychosociale ondersteuning nodig," legt Olivier uit.
Handicap International zet ook haar logistieke expertise in om humanitaire hulpgoederen van andere ngo's te transporteren. Goederen die essentieel zijn voor de ontheemde bevolkingsgroepen in Noord-Kivu. Tussen oktober 2023 en februari 2024 vervoerde de organisatie meer dan 500.000 kg in 70 vrachtwagens over een afstand van meer dan 4.200 km. Het vervoer gebeurde in opdracht van 12 verschillende ngo's die actief zijn in 10 gebieden in Noord-Kivu.
"De veiligheidssituatie is aanzienlijk verslechterd in Noord-Kivu. Ontheemdenkampen rond Goma zijn getroffen door geweld, wat gevolgen heeft voor de bescherming van ontheemde bevolkingsgroepen en de toegang van Handicap International. We vragen daarom dat de ongehinderde toegang voor humanitair personeel wordt gegarandeerd en dat ontheemdenkampen voldoende worden beschermd", besluit Olivier.
