© E. N'Sapu / HI
Begin januari escaleerden de gevechten tussen het Congolese leger en gewapende groeperingen in Noord- en Zuid-Kivu opnieuw. De situatie is de afgelopen dagen aanzienlijk verslechterd en de gevechten tussen het leger en M23-strijders hebben zich uitgebreid naar de regionale hoofdstad Goma. Terwijl er op straat hevig werd gevochten, probeerde de lokale bevolking binnen te blijven. Water en elektriciteit werden afgesloten in de stad, die een miljoen inwoners telt en nog eens evenveel ontheemden.
Sinds het begin van 2025 zijn meer dan 237.000 mensen de gevechten in de regio ontvlucht. Het totale aantal ontheemden van 4,6 miljoen, in de provincies Noord- en Zuid-Kivu samen, is zo opnieuw toegenomen. Velen van hen leven, uitgeput door de jarenlange gevechten, in ontheempdenkampen rond grote steden zoals Goma. Ze blijven er wanhopig wachten op een terugkeer naar huis.
De leefomstandigheden in de stad en de omliggende kampen zijn rampzalig, en dat waren ze al voor de nieuwste escalatie van het geweld. Er is een gebrek aan water, voedsel, onderdak en toegang tot gezondheidszorg en seksueel geweld is er wijdverspreid. Maar de gevechten van de afgelopen dagen hebben de noden nog verder vergroot. Humanitaire hulp inzetten in de getroffen gebieden is bijna onmogelijk.
Vrede en humanitaire toegang herstellen
De noden van de mensen in de regio Goma zijn immens en het is van vitaal belang dat alle partijen een einde maken aan het geweld en een veilige en duurzame toegang voor burgers garanderen.
“Het beschermen van burgers moet nu onze prioriteit zijn. Deze mensen zijn uitgeput door het geweld, ze verkeren in een staat van totale ontbering en moeten opnieuw vluchten voor de gevechten. Het is van vitaal belang om de toegang tot humanitaire hulp zo snel mogelijk te herstellen”, legt Olivier Terzolo, directeur van Handicap International DR Congo uit.
Handicap International heeft in de regio een aantal projecten lopen die gericht zijn op revalidatiezorg, geestelijke gezondheidszorg en bescherming tegen seksueel geweld. Deze activiteiten worden voornamelijk in de ontheemdenkampen rond Goma georganiseerd. De verslechterende veiligheidssituatie heeft de organisatie echter gedwongen al haar activiteiten in de kampen enkele dagen op te schorten.
Sinds 29 januari bieden kinesitherapeuten en psychologen van Handicap International wel ondersteuning op het gebied van mentale gezondheid en revalidatiezorg aan de ziekenhuizen van het Rode Kruis en Artsen Zonder Grenzen in Goma, waar de gewonden al een week lang binnenstromen. Deze logistieke teams hebben ook voorraden basisbenodigdheden aangelegd (dekens, muskietennetten, zeep, tandenborstels, enz.), die ze zo snel mogelijk zullen verdelen om tegemoet te komen aan de dringende behoeften van de ontheemden en de inwoners van de stad.
