Operaties in Ijenda

afbeelding van Catherine Billiau

Donderdag 30 april
In het ziekenhuis van Ijenda is momenteel een team van de Belgische organisatie Artsen zonder Vakantie aan de slag om operaties uit te voeren. Handicap International zorgde voor de selectie van de patiënten, de consultaties, het vervoer en alle andere praktische regelingen zodat het team op korte tijd zo veel mogelijk mensen kan helpen. Vandaag brengen we hen een bezoek.
Ijenda ligt hoog in de heuvels. Onderweg hebben we een schitterend uitzicht op de stad Bujumbura en het Tanganyka-meer.

Op de binnenplaats van het ziekenhuis komen we een bekende tegen. Chadrac, de jongen die afgelopen maandag met ons meereed tot in Bujumbura, komt met een brede glimlach naar ons toe. Hij is nu duidelijk meer op zijn gemak dan tijdens de autorit en blijkt zelfs een paar woordjes Frans te kunnen! Merci, zegt hij verschillende keren uit de grond van zijn hart. De jongen loopt overal met ons mee wanneer we de andere patiënten gaan bezoeken die wachten op een operatie. Chadrac is nog niet geopereerd. Hij moet eerst een kuur pillen nemen tegen zijn epilepsie-aanvallen, legt ziekenverzorgster Espérance uit. Ook haar hebben we al eerder ontmoet, in het ziekenhuis in Bujumbura waar ze de vrouwen begeleidde die geopereerd werden aan fistula. Deze keer hebben we tijd voor een uitgebreider gesprek met deze dame met een enorm groot hart. Espérance is een alleenstaande moeder uit Bujumbura die het grootste deel van haar tijd aan vrijwilligerswerk wijdt, onder andere voor Handicap International. ‘Ik zorg niet alleen voor de praktische begeleiding van de zieken, maar speel ook een belangrijke rol op psychologisch vlak’, legt ze uit. Ze troont ons mee naar twee meisjes die naast elkaar op een bankje zitten. Het ene meisje heeft een misvormd been, het ander mist een been. Rond de stomp zit een dik verband gewikkeld. ‘Belize (10) onderging gisteren een amputatie’, zegt Espérance. ‘Toen ze wakker werd uit narcose was ze erg boos. Waarom is mijn been weg?’Espérance heeft het meisje geduldig uitgelegd dat haar been ernstig misvormd was en dat ze later met een prothese veel beter zal kunnen lopen. Espérance herhaalt deze boodschap en het meisje staart haar met grote, ogen aan. ‘Zal ik écht op twee benen kunnen lopen?’, vraagt ze. De ziekenverzorgster stelt haar gerust. Het meisje naast haar op de bank volgt het gesprek aandachtig. Deze namiddag moet ook haar been geamputeerd worden… Door een jarenlang gebrek aan zorg is dit uiteindelijk vaak de enige oplossing.
Het team van Artsen zonder Vakantie, bestaande uit een chirurg, een verpleger en een anesthesist, krijgen we pas s’middags te zien wanneer ze even het operatiekwartier verlaten om een hapje te eten. Ze hebben de tijd dat ze hier zijn al flink kunnen doorwerken en vertellen dat ze erg tevreden zijn over de manier waarop Handicap International alles heeft georganiseerd. Dat is fijn om te horen. Volgens de planning zullen ze op twee weken tijd 50 orthopedische ingrepen uitvoeren, waaronder heel wat klompvoet-operaties.