Andrew Mwangi (links) laat de 17-jarige Gatkuoth zien hoe hij zijn geamputeerde been op de juiste wijze moet omwikkelen in één van de revalidatiecentra van HI in het vluchtelingendorp Kakuma. | © E. Sellers / HI
"Ik was gefascineerd", vertelt Andrew over hoe hij als kind voor de eerste keer een persoon met een prothese zag. "Ik wilde meteen weten hoe zo'n prothese gemaakt werd." Andrew leerde later orthopedische en andere hulpmiddelen maken en aanpassen op maat. En zo groeide zijn fascinatie uit tot zijn huidig beroep als orthoprotesist. In december 2021 startte hij als werknemer van Handicap International in de vluchtelingendorpen Kakuma en Kalobeye. "Ik had geen ervaring met humanitaire hulp, maar ik wilde wel graag binnen deze specifieke context werken."
Handicap International heeft 36 Keniaanse werknemers die leven en werken in de vluchtelingendorpen van Kaluma en Kalobeyei. Het personeel roteert er in shiften van 8 weken, met telkens 2 weken verlof waarbij ze terug naar huis kunnen keren. Andrew is één van deze personeelsleden. Hij is de enige orthoprotesist die voltijds aan de slag is in Kaluma, waar maar liefst 240.000 vluchtelingen wonen. Elke dag werkt Andrew in één van de drie revalidatiecentra van Kaluma. Regelmatig is hij ook aan de slag in het revalidatiecentrum van het nabijgelegen dorp Kalobeyei.
"De vraag naar onze gespecialiseerde zorg is zeer hoog", zegt Andrew. Gelukkig kan hij beroep doen op een team van 6 techniekers, vluchtelingen die ter plaatse zijn opgeleid en verantwoordelijk zijn voor de constructie en herstelling van mobiliteitshulpmiddelen. Zij zijn aan de slag in het atelier waarover elk revalidatiecentrum beschikt. Krukken, rollators, rolstoelen, orthopedische schoenen, aangepaste toiletbrillen, aangepaste scooters en andere mobiliteitshulpmiddelen. De mogelijkheden reiken ver.
Elke dag ziet Andrew mensen die één of meerdere ledematen moeten hebben laten amputeren. Schotwonden, ontploffingen, slangenbeten, verkeersongevallen of de gevolgen van diabetes: de oorzaken van de amputaties zijn zeer divers. De financiële middelen, die zijn echter beperkt en daardoor zijn de wachtlijsten lang. Andrew legt uit dat Handicap International Kenia over een budget beschikt om jaarlijks gemiddeld 23 personen van een prothese te voorzien en 85 personen van een orthese, zoals aangepaste schoenen of een brace voor de benen. De wachttijd kan zo oplopen tot langer dan een jaar. Een heel aantal hulpmiddelen moeten immers van 200 km ver komen.
Of iemand al dan niet voorrang heeft op een prothese hangt af van een aantal vastgelegde criteria. "Als een kind een prothese nodig heeft om zo de lessen op school te kunnen volgen, is dat voor ons uiteraard een prioriteit.", legt Andrew uit.
